Η αρθρίτιδα ποδοκνημικής χαρακτηρίζεται από φθορά του αρθρικού χόνδρου, με αποτέλεσμα οι επιφάνειες της κνήμης και του αστραγάλου να μην κινούνται πλέον ομαλά. Σε αντίθεση με άλλες αρθρώσεις, η αρθρίτιδα της ποδοκνημικής είναι συχνά μετατραυματική και μπορεί να εμφανιστεί χρόνια μετά από ένα κάταγμα ή μία σοβαρή συνδεσμική κάκωση.
Τα συχνότερα συμπτώματα είναι βαθύς πόνος στην άρθρωση, πρήξιμο, δυσκαμψία, περιορισμός της κάμψης και της έκτασης και δυσκολία στο περπάτημα, ιδιαίτερα σε ανώμαλο έδαφος. Ο πόνος μπορεί να επιδεινώνεται με την παρατεταμένη φόρτιση και να επηρεάζει την καθημερινότητα και τον ύπνο.
Η διάγνωση βασίζεται στην κλινική εξέταση και σε ακτινογραφίες υπό φόρτιση, οι οποίες δείχνουν τη στένωση του μεσάρθριου διαστήματος, οστικές προεξοχές και την ευθυγράμμιση της άρθρωσης. Η αξονική ή η μαγνητική τομογραφία μπορεί να χρησιμοποιηθούν για λεπτομερέστερο σχεδιασμό όταν απαιτείται.
Η αρχική αντιμετώπιση περιλαμβάνει τροποποίηση δραστηριοτήτων, έλεγχο σωματικού βάρους, κατάλληλα υποδήματα, νάρθηκες, φυσικοθεραπεία και φαρμακευτική αγωγή όταν ενδείκνυται. Σε επιλεγμένες περιπτώσεις μπορεί να εξεταστούν ενδαρθρικές εγχύσεις. Όταν τα συμπτώματα είναι σοβαρά και δεν ελέγχονται συντηρητικά, οι χειρουργικές επιλογές μπορεί να περιλαμβάνουν αρθροσκοπικό καθαρισμό σε περιορισμένη νόσο, αρθρόδεση ή ολική αρθροπλαστική ποδοκνημικής.
Συχνές ερωτήσεις και απαντήσεις
Γιατί εμφανίζεται αρθρίτιδα στην ποδοκνημική;
Η συχνότερη αιτία είναι ένας προηγούμενος τραυματισμός, όπως κάταγμα ή σοβαρό διάστρεμμα, που αλλάζει τη μηχανική της άρθρωσης και επιβαρύνει τον χόνδρο με την πάροδο του χρόνου. Μπορεί επίσης να σχετίζεται με οστεοαρθρίτιδα, φλεγμονώδη αρθρίτιδα ή διαταραχές ευθυγράμμισης.
Μπορεί να αντιμετωπιστεί χωρίς χειρουργείο;
Ναι, ιδιαίτερα στα αρχικά και ενδιάμεσα στάδια. Η προσαρμογή δραστηριοτήτων, η ενδυνάμωση, η χρήση κατάλληλου νάρθηκα ή υποδήματος και η φαρμακευτική αγωγή μπορούν να μειώσουν τον πόνο και να βελτιώσουν τη λειτουργικότητα, χωρίς όμως να αναγεννούν τον φθαρμένο χόνδρο.
Ποια είναι η διαφορά ανάμεσα στην αρθρόδεση και στην αρθροπλαστική;
Η αρθρόδεση καταργεί την κίνηση της πάσχουσας άρθρωσης ενώνοντας τα οστά, με στόχο αξιόπιστη ανακούφιση από τον πόνο. Η αρθροπλαστική αντικαθιστά τις φθαρμένες επιφάνειες με εμφυτεύματα και διατηρεί μέρος της κίνησης. Η επιλογή εξαρτάται από την ηλικία, την ευθυγράμμιση, την ποιότητα των οστών και το επίπεδο δραστηριότητας.
Βοηθούν οι ενδαρθρικές εγχύσεις;
Μία έγχυση κορτικοστεροειδούς μπορεί να προσφέρει προσωρινή μείωση του πόνου και της φλεγμονής σε ορισμένους ασθενείς. Δεν αποτελεί μακροχρόνια θεραπεία και δεν αναστρέφει τη φθορά. Για άλλες ενέσιμες θεραπείες τα δεδομένα στην ποδοκνημική παραμένουν περιορισμένα.
Πότε χρειάζεται χειρουργική αντιμετώπιση;
Η χειρουργική θεραπεία εξετάζεται όταν ο πόνος είναι έντονος, περιορίζει τη βάδιση και την ποιότητα ζωής και δεν ανταποκρίνεται σε ολοκληρωμένη συντηρητική αγωγή. Η κατάλληλη μέθοδος επιλέγεται μετά από λεπτομερή αξιολόγηση της άρθρωσης και των αναγκών του ασθενούς.